Mineral Esaslı Hidrolik Yağları | Üretimi | İmalat Formülü
Mineral esaslı hidrolik yağlar, ham petrolün rafinasyonu ile elde edilen baz yağlardan üretilen ve hidrolik sistemlerin güç iletimini sağlayan en yaygın akışkan türüdür. Bu yağlar, temel işlevlerini yerine getirebilmeleri ve sistem bileşenlerini koruyabilmeleri için çeşitli kimyasal katkı maddeleri ile güçlendirilir.
İşte mineral esaslı hidrolik yağların temel görevleri ve öne çıkan özellikleri:
Mineral Esaslı Hidrolik Yağların Temel Görevleri
Bir hidrolik yağın sistem içerisinde dört ana işlevi bulunur:
- Güç Aktarımı (Güç İletim Ortamı): Akışkan, sisteme uygulanan basıncı (enerjiyi) silindirlere, motorlara ve diğer bileşenlere iletir. Hidrolik yağ, sıkıştırılamaz (düşük sıkıştırılabilirlik) yapıda olmalıdır.
- Yağlama: Pompa, valf ve silindir gibi hareketli parçalar arasındaki sürtünmeyi ve aşınmayı azaltarak sistemin ömrünü uzatır.
- Soğutma: Sistemde oluşan ısıyı emerek ve tanka geri taşıyarak bileşenlerin aşırı ısınmasını engeller.
- Sızdırmazlık: Özellikle pompa ve silindirlerdeki dinamik keçelerde sızdırmazlık sağlamaya yardımcı olur.
- Kirleticileri Taşıma: Oluşan partikülleri ve kirleticileri toplayarak filtreye taşır.
Mineral Esaslı Hidrolik Yağların Özellikleri
Mineral bazlı hidrolik yağların performansı, esas olarak kullanılan katkı paketi (additive package) ile belirlenir. Bu yağlar, uygulama gereksinimlerine göre çeşitli uluslararası standartlarda (ISO VG, DIN, vb.) sınıflandırılır.
1. Viskozite ve Viskozite İndeksi
- Viskozite (Akışkanlık): Yağın akmaya karşı gösterdiği dirençtir. Hidrolik sistemin doğru çalışması, pompalanması ve bileşenleri yağlaması için kritik öneme sahiptir. ISO VG (Viskozite Sınıfı) değeri (örneğin ISO VG 46, VG 68), yağın ‘deki viskozitesini belirtir.
- Viskozite İndeksi (VI): Yağın sıcaklık değişimlerine karşı viskozitesini koruma yeteneğini gösterir. Yüksek Viskozite İndeksli (HVLP veya HVI) yağlar, geniş sıcaklık aralıklarında daha kararlı viskozite sunar, bu da dış ortam sıcaklıklarının çok değiştiği iş makinelerinde önemlidir.
2. Aşınma Önleme (Anti-Wear – AW)
- HM (HLP) Kategorisi: En yaygın kullanılan mineral hidrolik yağlar, aşınma önleyici (AW) katkılar (genellikle çinko bazlı ZDDP) içerir. Bu katkılar, yüksek yük ve basınç altında çalışan pompa ve diğer hareketli yüzeylerde koruyucu bir film oluşturarak metal-metale teması önler.
3. Oksidasyon ve Termal Stabilite
- Oksidasyon Kararlılığı: Yağın sıcaklık ve hava (oksijen) ile temas ettiğinde kimyasal olarak bozulmaya (oksitlenmeye) karşı direncidir. Yüksek oksidasyon direnci, çamur ve tortu oluşumunu azaltır ve yağın ömrünü uzatır.
- Termal Stabilite: Yağın yüksek sıcaklıklarda ayrışmaya veya kimyasal yapısının bozulmasına karşı gösterdiği dirençtir.
4. Korozyon ve Pas Önleme
- Hidrolik sistemlerdeki metal yüzeyleri pas ve korozyona karşı korumak için özel katkılar kullanılır. Özellikle su kirliliği riski olan ortamlarda bu özellik hayati önem taşır. (Pas önleyici katkılar içeren yağlar: HL kategorisi)
5. Köpük Önleme ve Hava Ayırma
- Köpük Önleme: Sistemdeki çalkantı ve hava girişinden kaynaklanan köpük oluşumunu engeller. Köpük, yağlama kalitesini düşürür ve kavitasyona yol açabilir.
- Hava ve Su Ayırma: Yağın içine karışan hava kabarcıklarını (hızla) ve suyu (demülsiyon özelliği) hızla ayırma yeteneği, sistemin verimliliği ve bileşenlerin korunması için çok önemlidir.
6. Maliyet Avantajı
- Mineral bazlı hidrolik yağlar, kimyasal olarak üretilen sentetik yağlara göre genellikle daha düşük maliyetli ve daha erişilebilir bir seçenektir. Bu, onları genel endüstriyel ve mobil uygulamaların büyük çoğunluğu için ekonomik bir çözüm yapar.
Sınıflandırma (DIN 51502’ye Göre Temel Kategoriler)
Mineral esaslı hidrolik yağlar, içerdiği katkı maddelerine göre yaygın olarak şu sınıflara ayrılır:
