Çilek Bitkisinde Kalsiyumlu (Ca) ve Magnezyumlu (Mg) Gübreler Ve Fonksiyonları
Çilek yetiştiriciliğinde kalsiyum (Ca) ve magnezyum (Mg) gübreler, meyve kalitesi, raf ömrü, yaprak sağlığı ve genel verim üzerinde büyük rol oynayan iki temel ikincil makro besin elementidir. Bu elementlerin eksiklikleri, özellikle meyve döneminde ciddi kalite sorunlarına yol açar (meyve çürümesi, şekil bozuklukları, yaprak sararmaları gibi).
🍓 Çilek Bitkisinde Kalsiyum (Ca) ve Magnezyum (Mg) Elementlerinin Görevleri
✅ Kalsiyum (Ca):
Görevleri:
-
Hücre duvarlarını güçlendirir → meyve sertliği ve raf ömrü artar
-
Meyve çürüklüklerini (özellikle uç çürüklüğü) önler
-
Kök gelişimini ve su alımını destekler
-
Hastalıklara karşı direnç kazandırır
Eksikliği:
-
Meyve uç çürüklüğü
-
Doku yumuşaması, raf ömründe düşüş
-
Yapraklarda bozulmalar, uç kurumaları
✅ Magnezyum (Mg):
Görevleri:
-
Klorofilin yapısal bileşenidir → fotosentezde hayati rol oynar
-
Enzim ve protein sentezini düzenler
-
Potasyum ve fosfor taşınımını kolaylaştırır
Eksikliği:
-
Alt yapraklarda damar arası sararma (intervenal kloroz)
-
Yaprak dökümü
-
Zayıf fotosentez → gelişme geriliği
🔧 Çilek Yetiştiriciliğinde Kullanılan Başlıca Kalsiyumlu ve Magnezyumlu Gübreler
🔹 Kalsiyumlu Gübreler
| Gübre Adı | İçerik | Uygulama Şekli | Not |
|---|---|---|---|
| Kalsiyum Nitrat (Ca(NO₃)₂) | %15.5 N + %18.5 Ca | Damlama + Yaprak | En yaygın ve hızlı alınan form |
| Kalsiyum Klorür (CaCl₂) | %35–40 Ca | Yapraktan | Meyve olgunluğunda uygulama önerilir |
| Kalsiyum Şelatları (Ca-EDTA) | %5–10 Ca | Yaprak + damlama | Alkali topraklar için uygun, yüksek alınabilirlik |
| Kalsiyum Sülfat (Jips) | %23 Ca + %18 S | Taban uygulaması | Toprak tuzluluğunu düşürür, yavaş etkilidir |
| Sıvı Kalsiyumlu Gübreler | Ca + amino asit / fulvik asit | Damlama + yaprak | Hızlı emilim ve stres azaltma sağlar |
🔹 Magnezyumlu Gübreler
| Gübre Adı | İçerik | Uygulama Şekli | Not |
|---|---|---|---|
| Magnezyum Sülfat (MgSO₄) (Epsom Tuzu) | %9.5 Mg + %13 S | Damlama + Yaprak | En yaygın ve etkili Mg kaynağı |
| Magnezyum Nitrat (Mg(NO₃)₂) | %11 Mg + %15 N | Yaprak | Azotla birlikte hızlı etki sağlar |
| Kieserit | %15–20 MgO + %20 S | Taban uygulaması | Uzun etkili, pH’ı düşürmez |
| Magnezyum Şelatları (Mg-EDTA) | %6–10 Mg | Yaprak / Damlama | pH’sı yüksek topraklarda etkin |
| Sıvı Magnezyumlu Gübreler | Mg + organik asit | Damlama + yaprak | Bitki tarafından kolay alınır |
📅 Uygulama Zamanları ve Tavsiyeler
| Dönem | Kalsiyum Uygulama | Magnezyum Uygulama |
|---|---|---|
| Dikim öncesi (Sonbahar) | Kalsiyum sülfat (jips) | Kieserit |
| Vejetatif dönem (ilkbahar) | Kalsiyum nitrat (damlama) | MgSO₄ veya MgNO₃ |
| Çiçeklenme dönemi | Ca şelatları veya sıvı Ca | Mg sülfat (yapraktan) |
| Meyve dolumu – olgunlaşma | Kalsiyum klorür (yaprak) | MgNO₃ veya şelat |
| Hasat sonrası | Jips veya sıvı Ca | Kieserit veya MgSO₄ |
⚠️ Dikkat Edilmesi Gerekenler
-
Kalsiyum ve fosfor aynı tankta karıştırılmaz (çökelme yapar).
-
Potasyum fazlalığı, magnezyum alımını engelleyebilir → denge sağlanmalı.
-
Yaprak uygulamaları serin saatlerde yapılmalıdır (sabah erken / akşamüstü).
-
Kalsiyumlu yaprak gübreleri meyve döneminde 7–10 günde bir tekrarlanabilir.
-
Toprak ve yaprak analizi doğrultusunda dozlama yapılmalıdır.
