Armut ağaçlarında Göktaşı Hastalığı veya daha yaygın adıyla Septorya Yaprak Lekesi, Septoria pyricola adlı bir mantarın neden olduğu bir hastalıktır. Adını, yapraklar üzerinde oluşturduğu, göktaşının bir yüzeyi andıran benekli lekelerden alır. Bu hastalık, özellikle yaprakları etkileyerek ağacın sağlığını zayıflatır ve erken yaprak dökümüne neden olabilir.
Hastalığın Belirtileri ve Özellikleri
Hastalık çoğunlukla yapraklarda görülür, ancak şiddetli vakalarda meyveleri ve sürgünleri de etkileyebilir.
- Yapraklarda:
- Hastalığın en belirgin özelliği, yapraklarda oluşan küçük, köşeli veya yuvarlak lekelerdir. Bu lekeler ilk başta koyu kahverengi veya morumsu bir renkte başlar.
- Hastalığın ilerlemesiyle lekelerin merkez kısımları gri veya beyaz bir renk alır. Lekelerin etrafında ise koyu mor veya kırmızımsı bir kenar oluşur. Bu merkezdeki beyazlık ve dıştaki koyu halka, hastalığın “göktaşı” adını almasına neden olan karakteristik bir görünümdür.
- Mantarın sporları bu beyaz merkezde bulunan küçük, siyah noktacıklarda (piknitler) bulunur.
- Şiddetli enfeksiyonlarda lekeler birleşerek daha büyük alanları kaplar, yapraklar sararır ve zamanından önce dökülür. Erken yaprak dökümü, fotosentezi azaltarak ağacın genel sağlığını olumsuz etkiler ve ertesi yılın verimini düşürür.
- Meyvelerde:
- Nadiren, meyve üzerinde de benzer küçük ve siyah lekeler görülebilir. Bu lekeler meyvenin kalitesini düşürür ancak nadiren çürümeye neden olur.
Hastalığın Yayılması ve Koşulları
- Septorya mantarı, hastalıklı ve yere dökülmüş yapraklarda kışı geçirir.
- İlkbaharda, sıcaklık ve nemin uygun olduğu koşullarda (özellikle yağışlı havalarda), mantarın sporları yağmur sıçramaları ve rüzgar aracılığıyla ağacın yapraklarına taşınır ve enfeksiyona neden olur.
- Hastalık, nemli ve serin ilkbahar ve yaz aylarında en aktif durumdadır.
Mücadele Yöntemleri
- Kültürel Mücadele: Hastalıkla mücadelede en önemli adımlardan biri, sonbaharda ağaç altındaki tüm dökülmüş yaprakları toplayıp imha etmektir. Bu, kışlayan enfeksiyon kaynağını ortadan kaldırır.
-
Kimyasal Mücadele: Yaprak lekeleri görülmeye başlandığında veya hastalık riski yüksekse, uygun fungisitlerle ilaçlama yapılabilir. İlaçlama programı, hastalığın seyrine ve hava koşullarına göre belirlenir ve bir uzmanın tavsiyesiyle uygulanmalıdır.






