Marul Bitkisinde Sklerotinia Çürüklüğü (Beyaz Çürüklük) Hastalığı Neden Olur?

Marul Bitkisinde Sklerotinia Çürüklüğü (Beyaz Çürüklük) Hastalığı

(Etmen: Sclerotinia sclerotiorum)

---

Sclerotinia çürüklüğü, halk arasında beyaz çürüklük olarak bilinir ve marulda ciddi verim kayıplarına yol açabilen tehlikeli bir fungal hastalıktır. Toprak kökenli olup, özellikle sera ve sulama alanlarında yoğun olarak görülür.

---

🔍 Hastalığın Belirtileri

• Kök boğazında (toprak hizasında) yumuşak, sulu çürüklük

• Çürüyen bölgelerde pamuk gibi beyaz mantar miselleri

• Zamanla bu beyaz yapının içinde sert, siyah yapılar (sklerotlar) oluşur

• İlerlemiş hastalıkta:

  • Tüm bitki solup yatar

  • Kök ve gövde çürür

  • Bitki hızla ölür

⚠️ Sklerotlar, mantarın dayanıklı yapılarıdır ve toprakta 5-8 yıl canlı kalabilir.

---

🌱 Hastalığın Gelişmesini Teşvik Eden Koşullar

---

🧫 Etmen Hakkında Bilgi

• Sclerotinia sclerotiorum, hem toprakta sklerotlarla hem de hava yoluyla askosporlarla yayılır.

• Sklerotlar toprakta çimlenerek doğrudan bitki dokusunu enfekte eder.

• Ayrıca askosporlar yaprak altından bulaşabilir.

---

🛡️ Mücadele Yöntemleri

✅ 1. Kültürel Önlemler

• Hasta bitkiler ve kök kalıntıları topraktan çıkarılmalı

• Toprak solarizasyonu (yüksek sıcaklıkla patojenin öldürülmesi)

• Ekim nöbeti: 3–4 yıl boyunca marul dışı (dayanıklı) ürünlerle dönüşüm yapılmalı

• Drenajı iyi olan topraklar tercih edilmeli

• Bitkiler arasında hava sirkülasyonunu artırmak için seyrek ekim yapılmalı

🧪 2. Kimyasal Mücadele

• Tohum ve toprak ilaçlaması (koruyucu amaçlı)

• Fungusit etken maddeler:

  • Fludioxonil, iprodione, boscalid, procymidone

  • Sistemik ve kontak etkili ilaçlar, gelişim dönemi boyunca 2–3 kez uygulanabilir

• Kalıntı süreleri ve dozlara dikkat edilmelidir

🌿 3. Biyolojik Mücadele

• Trichoderma harzianum: Sklerotları parazitleyerek etkisiz hale getirir

• Coniothyrium minitans: Toprakta doğal dengeyi destekler

• Organik yetiştiricilikte önemlidir

---

📌 Özet Tablo