Marul Bitkisinde Külleme Hastalığı
(Etmen: Golovinomyces cichoracearum veya Erysiphe cichoracearum)
Külleme hastalığı, marulda yaprakların üzerinde un serpilmiş gibi beyaz, tozlu bir tabaka ile kendini gösteren yaygın bir fungal hastalıktır. Özellikle seralarda veya kapalı ortamlarda, sıcaklıkla birlikte düşük hava sirkülasyonu olan koşullarda daha hızlı yayılır.
🔍 Belirtileri:
-
Yaprakların üst yüzeyinde ince, beyaz-gri renkte toz şeklinde küf tabakası
-
Zamanla yaprakta:
-
Sararma
-
Kuruma
-
Buruşma ve dökülme
-
-
Şiddetli enfeksiyonlarda:
-
Baş yapısının bozulması
-
Gelişme geriliği ve verim kaybı
-
⚠️ Beyaz renkli misel ve spor yapıları özellikle sabah erken saatlerde daha net görülür.
🌱 Hastalığın Gelişmesini Artıran Koşullar:
| Faktör | Etki |
|---|---|
| Ilıman ve kuru hava | Spor yayılımını hızlandırır |
| Zayıf hava sirkülasyonu | Sporların bitkiler üzerinde kalmasını sağlar |
| Yüksek bitki yoğunluğu | Havanın bitkiler arasında dolaşmasını zorlaştırır |
| Azot fazlalığı | Yaprakların fazla yumuşak olması nedeniyle duyarlılığı artırır |
🧫 Hastalığın Etmeni:
-
Marulda külleme hastalığı genellikle Golovinomyces cichoracearum tarafından oluşturulur.
-
Fungus, ektoparazitiktir (bitki yüzeyinde gelişir) ve sporlarını rüzgarla yayar.
-
Marul dışında; kabakgiller, domates, biber ve ayçiçeği gibi bitkilerde de küllemeye neden olabilir.
🛡️ Mücadele Yöntemleri:
✅ 1. Kültürel Önlemler
-
Hava sirkülasyonunu artıracak şekilde ekim yapılmalı
-
Serada fazla nem ve sıcaklık birikimi engellenmeli (havalandırma yapılmalı)
-
Fazla azotlu gübrelemeden kaçınılmalı
-
Enfekte yapraklar erkenden toplanarak imha edilmeli
-
Hastalığa dayanıklı çeşitler tercih edilmeli (varsa)
🧪 2. Kimyasal Mücadele
-
Koruyucu ve tedavi edici fungisitler kullanılabilir:
-
Kükürt (özellikle erken dönemlerde)
-
Triadimenol, penkonazol, tebukonazol, azoksistrobin, miklobutanil
-
-
Uygulama periyotları: 7–10 gün arayla 2–3 uygulama yapılabilir
⚠️ Hasat süresine yakın uygulamalarda ilaç kalıntısı riskine dikkat edilmeli.
🌿 3. Organik/Biyolojik Mücadele
-
Islaktable kükürt gibi doğal fungusitler
-
Potasyum bikarbonat gibi biyolojik ürünler
-
Bacillus subtilis ve Trichoderma spp. içeren biyolojik preparatlar
📌 Kısaca Özet Tablo:
| Başlık | Bilgi |
|---|---|
| Hastalık Adı | Külleme |
| Etmen | Golovinomyces cichoracearum |
| Belirtiler | Beyaz tozlu tabaka, sararma, yaprak deformasyonu |
| Yayılma Şekli | Rüzgarla yayılan sporlar |
| Mücadele | Kültürel önlemler, fungisit, biyolojik ürünler |






