Marul Bitkisinde Rhizoctonia Çürüklüğü Hastalığı Neden Olur? | Tedavisi

Marul Bitkisinde Rhizoctonia Çürüklüğü Hastalığı

Etmen: Rhizoctonia solani Kühn

---

Rhizoctonia çürüklüğü, özellikle fide döneminde etkili olan, marul bitkisinin kök boğazı ve gövde tabanında çürümelere yol açan yaygın ve zararlı bir mantar hastalığıdır. Tarlada ve serada yetiştirilen marullarda büyük ekonomik kayıplara neden olabilir.

---

🔍 Belirtileri

• Fidelerde çökerten hastalığı şeklinde başlar: Tohum çimlenmez ya da çimlenme sonrası fideler aniden solar ve yatar.

• Kök boğazında ve gövde tabanında kahverengi-çökük lezyonlar görülür.

• Zamanla bu bölgeler kurur, çürür ve bitki toprak yüzeyinden kopar gibi olur.

• Olgun bitkilerde de gelişebilir; köklerde ve alt yapraklarda kuruma ve çürüme gözlenir.

• Kök sistemi zayıflar, bitki gelişemez ve su-stresine duyarlı hale gelir.

---

🌡️ Hastalığın Gelişimini Tetikleyen Koşullar

---

🧬 Etmen Özellikleri

• Toprak kökenlidir ve uzun yıllar toprakta canlı kalabilir.

• Miselleriyle veya sklerot adı verilen yapılarla yayılır.

• Özellikle monokültür yapılan ve münavebe yapılmayan alanlarda şiddetlidir.

---

🛡️ Mücadele Yöntemleri

✅ Kültürel Önlemler

• Hastalıksız ve dezenfekte edilmiş tohum/fide kullanımı

• Toprak solarizasyonu (yaz aylarında şeffaf naylonla toprak ısıtması)

• İyi drenaj sağlanmalı – fazla su birikintisi önlenmeli

• Bitkiler arasında mesafe bırakılarak hava akışı sağlanmalı

• Toprakta organik artıklar (hastalık kalıntıları) iyice temizlenmeli

• Ekim nöbeti – aynı yere 3–4 yıl marul ekilmemeli

⚠️ Kimyasal Mücadele

• Ekim öncesi tohum ve fide diplerine fungusit uygulamaları yapılabilir:

  • Tolclofos-methyl

  • Fludioxonil

  • Thiram

• Ancak toprak kökenli olduğundan kimyasal kontrol tek başına yeterli değildir.

🌿 Biyolojik Mücadele

• Trichoderma harzianum veya Bacillus subtilis gibi faydalı mikroorganizmalar:

  • Tohum veya toprak uygulamasıyla etmeni baskılar

---

📌 Özet Tablo