Kiwi ( kivi ) Ağaçlarında Külleme Hastalığı ile Mücadele Nasıl Yapılır? | Nasıl Kontrol Edilir?
Kivi ağaçlarında Külleme Hastalığı, Erysiphe actinidiae adı verilen bir mantarın neden olduğu, özellikle genç sürgünlerde ve yapraklarda görülen yaygın bir hastalıktır. Bu hastalık, bitkinin gelişimini olumsuz etkileyebilir ve verim kayıplarına yol açabilir.
Özellikleri ve Belirtileri
Külleme hastalığı, adından da anlaşılabileceği gibi, bitkinin yüzeyinde un benzeri bir tabaka oluşturmasıyla karakterize edilir.
- Yapraklarda Beyaz Tozlu Kaplama: En belirgin belirti, genç yaprakların üst ve alt yüzeylerinde oluşan beyaz veya gri renkli, pudramsı bir tabakadır. Bu tabaka, hastalığın ilerlemesiyle büyüyerek tüm yaprağı kaplayabilir.
- Yapraklarda Deformasyon ve Sararma: Enfekte olmuş yapraklar kıvrılabilir, büzüşebilir ve zamanla sarararak erken dökülebilir. Bu durum, fotosentez alanını azaltarak bitkinin zayıflamasına neden olur.
- Genç Sürgünlerde ve Çiçeklerde Etkiler: Hastalık genç sürgünleri ve çiçekleri de etkileyebilir. Enfekte olmuş sürgünler zayıf kalır ve gelişemezken, çiçeklerdeki enfeksiyon meyve tutumunu olumsuz etkileyebilir.
- Meyvelerde Paslı Leke: Nadiren de olsa, bazı kivi çeşitlerinde Külleme mantarı meyveler üzerinde kahverengi, paslı görünümlü lekelere neden olabilir.
Mücadelesi (Kontrolü)
Külleme hastalığı ile mücadele, hem kültürel önlemleri hem de gerektiğinde kimyasal uygulamaları içeren entegre bir yaklaşım gerektirir.
Kültürel Önlemler
- Hava Sirkülasyonu: Ağaçlar arasında iyi bir hava akışı sağlamak, mantarın yayılmasını engellemek için çok önemlidir. Bu amaçla, düzenli budama yaparak dalları seyreltmek ve çok sık dikimden kaçınmak faydalı olacaktır.
- Bitki Atıklarının Temizliği: Hastalıklı yapraklar ve sürgünler, mantarın kışı geçirebileceği kaynaklardır. Dökülen yaprakların düzenli olarak toplanıp imha edilmesi, hastalığın gelecek sezon tekrar ortaya çıkma riskini azaltır.
- Sulama Yönetimi: Üstten sulamadan kaçınılmalı veya sulama işlemi sabahın erken saatlerinde yapılmalıdır. Bu, yaprakların gün içinde hızla kurumasını sağlar ve mantarın gelişmesi için uygun nemli ortamı ortadan kaldırır.
- Dirençli Çeşit Seçimi: Yeni bir bahçe kurarken veya çeşit değiştirirken, Külleme hastalığına karşı daha dirençli olan kivi çeşitlerini tercih etmek uzun vadede koruyucu bir önlem olacaktır.
Kimyasal Mücadele
Hastalığın yoğun olduğu durumlarda ve kültürel önlemlerin yetersiz kaldığı zamanlarda, fungisit uygulamaları yapılabilir.
- Kükürt Uygulaması: Kükürt, Külleme hastalığına karşı en eski ve etkili fungisitlerden biridir. Genellikle sıvı veya toz halinde uygulanır. Ancak, kükürt uygulamalarının yüksek sıcaklıklarda bitkide yanıklara neden olabileceği unutulmamalıdır.
- Sistemik Fungisitler: Piyasada, sistemik etkiye sahip birçok Külleme ilacı bulunmaktadır. Bu ilaçlar, bitki tarafından emilerek mantarı içeriden kontrol altına alır.
- İlaçlama Zamanı: İlk ilaçlama, hastalığın ilk belirtileri görülmeye başlandığında yapılmalıdır. Daha sonra, hastalığın seyrine ve hava koşullarına bağlı olarak 10-15 gün arayla tekrarlanabilir.
Herhangi bir kimyasal uygulama yapmadan önce, yerel tarım danışmanlarından bilgi almak ve ilaç etiketindeki talimatlara uymak çok önemlidir. En etkili sonuçlar için, kültürel ve kimyasal mücadelenin entegre bir şekilde uygulanması gerekmektedir.
