Armut ağaçlarında Karaleke Hastalığı Neden olur? | Nasıl Geçer? | Mücadelesi
Armut ağaçlarında Karaleke Hastalığı (Venturia pirina), hem ürün kalitesini hem de verimini ciddi şekilde etkileyen en yaygın ve yıkıcı mantar hastalıklarından biridir. Bu hastalık, özellikle nemli ve ılık hava koşullarında hızla yayılır ve armut yetiştiriciliği için büyük bir tehdit oluşturur.
Hastalığın Özellikleri ve Belirtileri
Hastalık, ağacın yapraklarında, meyvelerinde, dallarında ve çiçeklerinde belirti gösterir.
- Yapraklarda:
- İlkbaharda, yaprakların üst yüzeyinde küçük, yuvarlak ve koyu kahverengi veya siyah lekeler oluşur.
- Bu lekeler zamanla büyür ve birleşerek daha geniş alanları kaplar.
- Lekelerin yüzeyi kadifemsi, zeytin yeşili bir dokuya sahiptir.
- Şiddetli enfeksiyonlarda yapraklar sararır, kıvrılır ve erken dökülür. Bu durum, ağacın fotosentez yapma kapasitesini azaltarak genel sağlığını olumsuz etkiler.
- Meyvelerde:
- Hastalığın en belirgin ve ekonomik açıdan en önemli belirtileri meyvelerde görülür.
- Meyve yüzeyinde, genellikle meyve sapına yakın kısımda, zeytin yeşili lekelerle başlar.
- Bu lekeler büyüdükçe kahverengi-siyah bir renk alır ve çevresindeki meyve dokusunun sertleşmesine ve çatlamasına neden olur.
- Lekeli kısımların gelişimi durduğu için meyveler deforme olur ve şekil bozuklukları oluşur.
- Çatlaklardan içeri giren ikincil patojenler (başka mantar veya bakteriler) meyvenin çürümesine yol açabilir. Bu durum, ürünün pazar değerini tamamen yok eder.
- Dallarda ve Tomurcuklarda:
- Genç sürgünlerde ve tomurcuklarda, küçük kabarcıklar şeklinde başlayıp zamanla koyu renkli, çatlaklı yaralara dönüşen lezyonlar oluşur.
- Bu lezyonlar, hastalığın kış boyunca ağaçta kalmasını sağlar ve bir sonraki ilkbaharda hastalığın yeniden başlaması için bir enfeksiyon kaynağı oluşturur.
Hastalığın Yayılması ve Döngüsü
Karaleke hastalığı, hastalıklı dökülmüş yapraklar üzerinde kışı geçirir. İlkbaharda, sıcaklık ve nemin uygun olduğu koşullarda, bu yapraklardan çıkan mantar sporları rüzgar ve yağmur damlalarıyla ağaçlara taşınarak yeni enfeksiyonlara neden olur. Ağaç üzerindeki lekelerden çıkan ikincil sporlar ise yaz boyunca sürekli enfeksiyon kaynağı oluşturur.
Mücadele Yöntemleri
Karaleke hastalığıyla mücadelede hem kültürel hem de kimyasal yöntemler kullanılır:
- Kültürel Mücadele:
- Sonbaharda dökülen hastalıklı yapraklar toplanarak imha edilmelidir.
- Ağaçlar, iyi bir hava sirkülasyonu sağlayacak şekilde doğru budanmalıdır.
-
Kimyasal Mücadele:
- Hastalığın yaygın olduğu bölgelerde, tomurcukların kabarma döneminden itibaren uygun fungisitlerle periyodik ilaçlama yapılır.
-
İlaçlama, özellikle yağışlı ve nemli dönemlerde, yeni enfeksiyonları önlemek için çok önemlidir.
