Tütün Bitkisinde Kara Şahmerdan (Black Shank) Hastalığı Neden olur? | Çözümleri

Tütün bitkisinde Kara Şahmerdan (Black Shank) hastalığı, toprak kökenli bir mantar olan Phytophthora nicotianae (eski adıyla Phytophthora parasitica var. nicotianae) tarafından oluşturulan, özellikle sıcak ve nemli bölgelerde ciddi zarara neden olan önemli bir kök ve kökboğazı çürüklüğü hastalığıdır.

---

🦠 Etken

---

🌿 Belirtileri

1. Kök ve Kökboğazı Belirtileri:

• Kök boğazı bölgesinde siyah renklenme (adını buradan alır)

• Renk değişimi yukarı doğru gövdeye ilerler

• Köklerde kahverengi-çürük alanlar

• Bitki topraktan kolayca çekilir, kökler çürümüştür

• Kötü koku ve yapışkan kök yüzeyi görülebilir

2. Gövdede:

• Toprak yüzeyine yakın bölgede kara çizgi halinde çürüme

• İlerleyen enfeksiyonda gövde tamamen çökebilir

• Damarlar kahverengi veya siyah renk alır

3. Yapraklarda ve Genel Bitki Görünümünde:

• Ani solgunluk, yapraklarda sararma

• Özellikle gün ortasında solma, akşam geçici toparlanma

• Gelişme geriliği, verim düşüklüğü

• Ağır vakalarda tüm bitki birkaç günde ölür

---

📍 Hastalık Gelişimini Artıran Koşullar

---

🛡️ Korunma ve Mücadele Yöntemleri

🔧 Kültürel Önlemler:

• Dayanıklı tütün çeşitleri kullanmak

• Toprak drenajının iyi olması sağlanmalı

• Ekim nöbeti (3–4 yıl) uygulanmalı (patlıcangiller dışı bitkilerle)

• Hastalıklı bitkiler imha edilmeli, tarla temiz tutulmalı

• Tarlanın taban suyu yüksekse drenaj hendekleri açılmalı

• Fide döneminde toprak solarizasyonu (sıcak yaz aylarında plastik örtüyle)

💊 Kimyasal Mücadele:

Fide döneminde:

• Fideler daldırma şeklinde metalaxyl-M (mefenoxam) içeren sistemik fungusitlere batırılabilir

• Dikim öncesi toprak uygulamaları yapılabilir

Tarlada:

Not: Kimyasal mücadele, kültürel önlemlerle birlikte yapılmalıdır.

---

✅ Özet Tablo